Gaupe en krekling

Deze 2 Noorse heren-boskatten zijn onze nieuwe gezinsleden: Gaupe en Krekling.
Ze komen uit Susendal, uit de omgeving van Unkervatn.
We hopen dat deze 2 wel bestand zijn tegen ontmoetingen met vossen.
Han-heidi en Tautra zijn, nemen we aan, door hun socialisatie met Myra (op de rug gaan liggen als ze er aan kwam), beide het slachtoffer geworden van een vos.
Het is onze laatste poging om katten te houden hier.
Het zou kunnen dat die socialisatie met honden en de waarschijnlijk regelmatige ontmoetingen met vossen niet samengaan. Myra mag van ons af en toe onvriendelijk zijn tegen ze zodat ze een beetje scherp blijven.
Het zijn 2 luxe katten want ze zijn gewend alleen forel te eten.
Åshild, dochter van Brynjar, verzorgde de katten en viste voor ze in de rivier.
We hebben wel wat voorraad forel voor ze maar niet voor de hele winter. Maar toen er een eland geschoten was en het vlees moest worden verpakt voor de vriezer, gaven ze ook te kennen wel elandvlees te lusten.
Kattebrokken, nee dank je.
Dat wordt dus nog een probleem. Jan heeft ze al gedreigd een bootje voor ze te maken zodat ze zelf met een hengeltje kunnen gaan vissen in plaats van de hele dag in de bank te liggen. Daar waren ze niet van onder de indruk.

Kokkenbezoek en de eerste Noorse theeplantage

Als eerste was er amateurkok Yoeri in juli die in onze keuken pizza's maakte aan de strekkende meter. Kijk in de diashow en zie hoe hij uien snijdt: een natuurtalent!
Toen kwamen de professionele koks maar die kwamen alleen eten en kijken.

De gemeente Vefsn is een projekt gestart om biologische ingredienten te promoten.
Kantines van scholen en overheidsdiensten geven het goede voorbeeld door een aantal biologische produkten in hun assortiment op te nemen. Verder zijn er voor allerlei doelgroepen excursies gepland naar bedrijven die biologisch produkten produceren.
Een delegatie van de opleiding tot kok komt kijken en proeven hoe dat gaat op Gryteselv fjellgård. We zijn weliswaar nog in de overgangsfase maar wel op weg naar het eko keurmerk.
Een 3-gangen menu met ingredienten uit eigen bos en delikatessenproduktie viel in de smaak.
Een rondleiding in de stal hoorde er ook bij maar dat bleek toch een beetje veel voor de koeien. Ze waren duidelijk niet gesteld op die invasie. De paarden waren niet te beroerd een showtje aankomen-galloperen-als-de-baas-fluit te geven.

De eerste Noorse theeplantage.
In het assortiment van Gryteselv fjellgård zitten 4 theesoorten: kveldste(avondthee), koporjete (gefermenteerd wilgenroosjesblad erg jong), skogste (bosthee met kruiden en planten uit het bos) en gryteselvte (3 soorten berk gefermenteerd). Topper blijkt de gefermenteerde berkenthee samengesteld uit 3 soorten berk.
De produktie is al bijna uitverkocht. Volgend jaar moet er dus meer geoogst worden. En dat alles van een theeplantage waar niks aangeplant hoeft te worden!

Wilde vrouwen, jan's dugnad, sledehonden en hooien

Wilde vrouwen.
Eind februari 2009 werd er in Hattfjelldal het jaarlijkse Villkvinneseminar gehouden. Het seminar is de laatste jaren uitgegroeid tot een internationale bijeenkomst waarin de onafhankelijke, archetypische vrouw (zoals Clarissa Pincola Estes deze definieerde in "de ontembare vrouw") een bindend element vormt tussen allerlei culturen zoals de Samische, de Groenlandse, de Afrikaanse, de Noorse en de Nieuw Zeelandse. Politici,wetenschappers,kunstenaars,performers (w. o. dit jaar Marie Boine) en schrijvers worden uitgenodigd en vertellen over hun werk en projecten. Veel aandacht wordt besteed aan de positie van de vrouw. Tussendoor houdt Elena Rhose haar rituelen waar iedereen aan deelneemt. Hege Dalen, organisator van het geheel, slaagde erin een boeiende verzameling vrouwen bij elkaar te brengen. Wij verzorgden de lunches, diners en tussendoor hapjes tijdens dit 2 dagen durende evenement. Meer info op www.villkvinne.no Hierboven het menu voor het diner, in het Noors uiteraard. In totaal 70 vrouwen bezochten het seminar, tot nu toe het record. Het was hard werken maar er was veel assistentie in de keuken.

Jan's dugnad.
Het fenomeen dugnad is een sterke Noorse traditie. Het betekent dat je gratis je diensten verleent. Meestal gebeurt dit bij georganiseerde aktiviteiten zoals een brug repareren, een kerk schilderen, beton storten etc. Je wordt daarvoor gevraagd. Iedereen wordt verwacht op de een of andere manier een bijdrage te leveren. Onze dugnadlijst groeit gestaag en zo hoort in een samenleving als deze hier in Hattfjelldal. Jan heeft voor het villkvinneseminar op het allerlaatste moment het verzoek gekregen een troon te maken. Op de eerste plaats voor Erena, die als dochter van een Maori- hoofdman de titel van prinses mag dragen en gedurende het seminar een centrale rol heeft. Hier zie je Hege Dalen, de organisator, zittend op Jan's troon. Naast haar staat politica Åslaug Haga van de Senterpartiet, ook aanwezig op het seminar. Een tweedehands stoel werd binnen een recordtijd omgebouwd tot troon en heeft prima gefunctioneerd.

Sledehonden.
We hadden het huis al zien staan met soms een auto ervoor. Maar hoewel het eigenlijk dichtbij staat, wisten we niet wie er woonde. Tot op een dag de bewoner zich meldde om kennis te maken met ons: Torbjørn Bjørgefjell. Hij wist veel te vertellen over de bergflora. Vanuit zijn Samische achtergrond wist hij waarvoor sommige planten werden gebruikt als voedsel maar vooral ook als medicijn. Jan werd uitgenodigd voor een inspectietocht naar zijn gamme (een historische Samische woonvorm), aan de oever van Rossvatn. In de diashow kun je een portretje vinden van Torbjørn, zittend in zijn gamme, wachtend tot de kokekaffe klaar is. De tocht bleek met sledehonden en een sneeuwscooter te zijn gepland. Heen reed Jan met de sledehonden en terug met de sneeuwscooter.Het laatste rustige stukje met de hondenslee kun je zien op het filmpje.

waar zijn ze gebleven?

Ons blog op www.fjellgard.punt.nl is zonder overleg door punt.nl van het web gehaald. Omdat we te lang geen nieuw blog erop gezet hebben!!!
En dat terwijl er juist zoveel te vertellen valt maar er domweg geen tijd voor is.
We hebben geprobeerd zo goed en kwaad als het ging het blog in archiefvorm weer op dit blog te plaatsen. Maar er ontbreken veel foto's. Mogelijk komen die nog of we investeren in de nieuwe blogs.
Veel plezier bij het lezen!

Weblog 10: december 2008 Winter:

Tomtetummetot, design&dinner op z’n Noors en kalfjes!

Begin november is de winter echt begonnen. Na een paar twijfelachtige sneeuwbuien en een aantal nachten rondom het vriespunt is het dan zover. Er ligt 50 cm sneeuw en we hebben al een paar nachten met min 12 en min 20 achter de rug. Dat klinkt erger dan het is want doordat het hier nagenoeg steeds windstil is, kan zelfs min 10 graden met een zonnetje aangenaam voelen.
Myra is helemaal in haar nopjes en wil het liefst de hele dag buiten zijn. Dat heeft ook een andere reden. Eivind heeft van zijn jaarlijkse huisslacht 2 stukken ribbenkast voor haar meegenomen. Ze liggen buiten in de tuin en er is veel belangstelling daarvoor van de familie ekster die op Gryteselv woont en de bonte kraaien. Myra wordt er erg zenuwachtig van en wil het liefst de hele dag alles bewaken. De eksters hebben allerlei trucs om de aandacht af te leiden zodat Myra blaffend de wei inloopt. Achter haar rug strijkt het merendeel dan neer om van het karkas te eten. Jammer genoeg kan ik het niet fotograferen of filmen want iedere beweging vanuit het huis maakt dat ze opvliegen.
De katten willen als vanouds niet zelf naar buiten maar als ze met zachte hand buiten worden gezet gaan ze samen ravotten en willen niet meer naar binnenkomen als ik ze roep. De paarden gaan dagelijks een paar uur naar buiten. En ook de koeien staan s’morgens al te wachten bij de uitgang van de stal.
Binnen de regelgeving van Debio( de Noorse Eko) moeten de koeien minimaal een paar uur per week naar buiten. Voor Nederlandse begrippen is dat nogal heftig maar deze koeien, van een oud Noors ras, zijn daarop berekend. Hun vacht is extra ontwikkeld. Bij extreme omstandigheden als een sneeuwstorm of meer dan min 20 houden we ze binnen. Jan heeft met de trekker een ovaalbaan gereden voor zowel de koeien als de paarden zodat ze nog een stukje kunnen wandelen in de wei. Want ook daar ligt de sneeuw 50 cm hoog. Daar wordt dankbaar gebruik van gemaakt.

De nieuwe stal is klaar. Om een loopstal te maken heeft Jan alle hekken weggezaagd. Er is hout op de vloer en op de wanden aangebracht en er is een bruggetje over het voergedeelte heen om van de ene kant naar de andere kant te komen. Dat alles afsluitbaar met ingenieuze hekconstructies. Koeien zijn gewoontedieren. Binnen een paar dagen heeft ieder zijn eigen vaste plaats in de stal. Sommigen worden een beetje geholpen door Jan. Koetje en Zwartje krijgen een plek apart want omdat ze de laagste in rang zijn worden ze bij het voer weggejaagd totdat de rest voorzien is. Op de aparte plek kunnen ze rustig eten zonder geduw en gestoot. Het kalveren laat lang op zich wachten. Dolores is de eerste die echt uiers krijgt en waarbij we het kalf in de buik zien indalen. Op een ochtend als Jan zijn dagelijkse ronde doet is het kalven begonnen. Het gaat vrij snel en zonder hulp.
Het is een koekalf dat na een uurtje al zelfstandig drinkt en rondloopt. De moeder houdt contact door zacht te loeien. De andere koeien zijn niet echt onder de indruk en eten rustig door. Ze zijn wel nieuwsgierig naar dat kleine ding dat daar rondloopt. We houden ze voorlopig even gescheiden tot het kalf wat weerbaarder is. Myra moet erg om het kalf blaffen maar vindt het, na geroken te hebben, wel interessant Een week later begint het kalven pas echt. Binnen 2 dagen volgen 4 kalveren. In totaal nu dus 4 koekalveren en 1 stierkalf.
Op 1e kerstdag wordt het kerstkalf geboren, Cornelia, van moeder Christina. De koeien kunnen normaal gesproken zelfstandig kalven maar omdat het hun eerste keer is houdt Jan het goed in de gaten. Bij Dulce moet hij na ruim 5 uur kalven helpen als het kalf halverwege blijft steken. Dat gaat goed. Alle kalveren lopen binnen een paar dagen door de hele stal te rennen, zoeken elkaar op en gaan bij elkaar op bezoek. Jan doet een eerste poging om te melken maar Elke ziet de emmer niet zo zitten. Die is te groot en te wit waarschijnlijk. Eerst maar eens leren dat ze vastgezet kan worden en de emmer in zicht.
De kalfjes hebben een eigen plekje gevonden, aanvankelijk op de voerplek. Maar aangezien ze er ook mesten worden ze met veel strooisel en wat oud hooi om op te liggen naar de barnehage (peuterspeelzaal)gelokt. En dat werkt. De kalveren zijn samen wel een roversbende. Ze spurten door de voergang en racen bokkensprongen makend naar buiten als Jan het voer met de kruiwagen naar binnen rijdt. Myra wordt meteen geadopteerd als lid van de bende maar die ziet dat niet zo zitten. Zo vind ik op een zondagmiddag een wat bange hond op het trapje voor de deur met 5 kalveren erom heen springend. En de moeders maar roepen vanuit de fjos..
Het is roerend om te zien hoe de moeders hun kalf in de gaten houden, de eerste dagen met veel geluidscontact. Ze worden ook in de gaten gehouden waar ze uithangen en regelmatig teruggeroepen. Tijdens het spenen worden de kalveren door de moeders schoongemaakt. Ze zien er inde regel dan ook smetteloos uit.
Ook Jan krijgt regelmatig een poetsbeurt als hij de mest wegruimt bij de dames en heren. Boy controleert zo te zien aan zijn neus, zo nu en dan, of het zijn beurt alweer is. Jan besluit om Koetje, de enige roodbonte, te gaan melken. Koetje moet er even aan wennen maar is gelukkig goed te paaien met wat voer. Het is nog even uitproberen want ze moet natuurlijk ook voor haar kalf overhouden. Op 24 december drinkt Jan zijn eerste handgemolken eko melk bij het ontbijt. Op 25 december drinkt Rina de eerste kefir van eigen boerderij. De rest wordt rauw aangezuurd en in de wacht gezet voor het kaasmaken.


Design&dinner op z’n Noors.
In de periode ruim voor kerst is het in Noorwegen de gewoonte met collega’s, familie, vrienden, firma’s, verenigingen enz. het zogenaamde julebord te houden. Letterlijk betekent julebord: kersttafel. Restaurants bieden al vanaf begin november het julebord aan. Tijd voor ons om een brochure te maken met ons aanbod voor julebord. Dat blijkt al meteen een succes. Alleen ontstaat meteen het probleem dat de groepen groter zijn dan wij kunnen huisvesten. Maximaal kunnen we tot 20. Gelukkig hebben we goede contacten met de dames van Prestegård. Ruim een jaar geleden hebben Britt, Ingrid, Eilen en Aud het initiatief genomen om de leegstaande historische domineeswoning binnen een stichting te runnen als een plek voor kunst en cultuur. Er worden regelmatig muziekavonden gehouden, tentoonstellingen en lezingen gegeven. Wij mogen gebruik maken van de statige ruimtes en de wat kleine keuken. Als eerste koken we voor de Cultuurraad van Helgeland die Prestegård en het project van Britt Hansen: Fjellkvinna, komt bekijken.
We ontvangen een grote groep boeren die bij Tine, de melkfabriek, zijn aangesloten. De opkomst is zo groot dat we halverwege de avond overschakelen op ontbijtbordjes en plastic lepels omdat er een aantal onaangekondigd is gekomen. Gelukkig waren we voorbereid op grote eetlust dus eten was er genoeg. En de Noren lijken van improviseren te houden.
De volgende grote groep Småbrukers (kleinere boeren waar wij ook bij zijn aangesloten) heeft zelf muzikale begeleiding meegenomen en zingen tussen de gangen door. Er is zelfs na het dessert een danklied voor het eten. Daarvoor worden we uit de keuken gehaald.

De jaarvergaderingen van verenigingen en politieke partijen wordt ook vaak gecombineerd met julebord. Ook daar krijgen we een aantal groepen van op Gryteselv Fjellgård, verder onder meer personeel van de plaatselijke kleuterschool, het kerkbestuur, wat familiegroepjes. We hebben het er druk mee.
Voor het julebord hebben we een 2e Spisestua (betekent letterlijk de Eetkamer) gemaakt op de eerste etage. Hier kunnen we 20 mensen ontvangen.
Spisestua 1 is voor kleinere groepjes tot 12 en de ontbijt-, lunch en diner ruimte voor de B&Bgasten
Jan en ik slagen erin alles met z’n tweeën te doen. Goede organisatie en logistiek zijn de helft van het werk. Oude design&dinner tijden weer dus. De ultieme uitdaging is een catering voor 60 personen met bewerkelijke luxe gerechten. Als alles is ingepakt in de auto om weg te rijden, start de auto niet bij min 20. We moeten nog steeds een motorwarmer laten monteren. Gelukkig kunnen we de bus van Rune, de buurman, lenen. Als klap op de vuurpijl worden we gevraag het Villkvinneseminar voor 2 dagen te voorzien van lunches, diner, kveldsmat(avondhapje) en de tussentijdse pauzes eind februari-maart 2009.
Geweldig en dan toch maar de bijbel van het initiatief” de ontembare vrouw” van Clarissa Pinkola Estès lezen. Misschien inspireert het nog voor gerechten… We missen de hulp van onze dochter Ilse wel. Ze sprong vaak in als we het druk hadden. Maar zij zit nu voor haar veldwerk op Antarctica.
Haar spannende verslagen kun je lezen op www.ilseopantarctica.punt.nl Jammer genoeg kunnen er vanaf daar geen foto’s verstuurd worden omdat mail beperkt is vanwege alle data die constant verstuurd worden.

De deli van Gryteslev.
Al dat experimenteren en verzamelen van ingrediënten tijdens voorjaar en zomer heeft een flinke productie opgeleverd. Voor kerst worden er veel kerstbeurzen gehouden waar we een plekje bespreken om de delicatessen van Gryteselv Fjellgård te verkopen maar ook het restaurant de Spisestua te promoten. Het assortiment bestaat uit siroopsoorten, gelei, marmelades, veel wijnazijn in combinaties van bloemen en bessen en de specials: jukse oliven(nep olijven van sleedoorn op olie met tijm en knoflook), cantharelsaus, gerookte bietenmousse(bij design&dinner al een groot succes) en een pittige rodekoolmoes. De Noren zijn gewend gelei te eten bij wild of ander vlees. In ons assortiment zit jeneverbesgelei, wilgenroosjesgelei, berkenbladgelei, duindoorngelei, aalbessengelei, muntgelei, paardenbloemengelei, lijsterbessengelei, fijnspargelei, honinggelei, chardonnaygelei, cabernet sauvignongelei. De kerstgelei op honing en bosbessenbasis gaat als warme broodjes. De gerookte bietenmousse en de rodekoolmoes zijn ons antwoord op de behoefte om een smaakaccent bij vlees of vis. Over het algemeen zijn de Noren niet zulke avontuurlijke eters. Hun keuken kent een sterke traditie in gerechten zoals bv. tegen de kerst. Ze zijn daar sterk aan gehecht. Aan het aanbod in de winkels kun je zien wat er gegeten dient te worden. Het zijn stevige wat ouderwets aandoende boerengerechten: stevige kost, maar mooi in hun eenvoud en duidelijkheid. Slow food kan hier nog een lesje leren. Het is steeds weer een verrassing dat de keuken zo specifiek is. Eigenlijk in het buitenland ondergewaardeerd vind ik. De ingrediënten zijn dan natuurlijk ook fantastisch! De verkoop van delicatessen gaat goed. In het 3e weekend van december hebben we een proeverij en verkoop van de producten georganiseerd op Gryteselv, ook om geïnteresseerden de gelegenheid te geven de ruimtes te zien en kennis met ons te maken. De vitrines raken langzamerhand leeg en de stoommandjes die we al bij design&dinner gebruikten als verpakking van eigen producten, functioneren hier ook prima.

Met kerst is er eindelijk rust. Kerst is een groot familiefeest in Noorwegen.
In december speelt alles zich af voor, tijdens en na de kerst. Alles moet worden schoongemaakt voor de kerst en de kerstgordijnen, kerstkleden, kerstkussen en kerstkabouters worden weer tevoorschijn gehaald. Er wordt al ruim voor de kerst geïnformeerd hoe het met je julebakst staat: de verplichte 7 soorten koekjes.(zie weblog dec 2007). We brengen Trine en Morten een kerstmand als dank voor al hun hulp bij de verplichte examens en regelgeving rond het restaurantgebeuren. Als we komen is iedereen druk aan het poetsen: alle wanden, de stopcontacten, de fotolijstjes, het plafond. Alles moet worden schoongemaakt. Maar iedereen heeft er veel plezier in en er is tijd voor koffie tussendoor.
Verder moet de stalkabouter, die op de dieren past, van een bordje pap worden voorzien. Tomtetummetot, de fjosnisse van Astrid Lindgren, heeft het er hier maar druk mee. Maar hier heet Tomtetummetot eigenlijk gewoon Jan.. Dan is er Lille julaften, de avond voor kerstavond waarop al het schoonmaakwerk moet zijn gedaan en de familie al bij elkaar is. Juleaften is de avond waarop de maaltijd gezamenlijk genuttigd wordt en de cadeaus worden uitgepakt, 1e kerstdag is ook nog een familiedag maar dan breken de dansavonden, familiebezoekjes, tochtjes en feestjes los in de periode die Romjul heet.
Wij doen o.a. mee aan een aquavit overgoten proeverij van wel 15 soorten rakefisk, allemaal lokaal geproduceerd. De jury is het bijna unaniem eens over de winnaar. Een pittige bijna 2 jaar oude rakefisk. Dat wordt in het voorjaar, bij de nieuwe vangst aan Røye, ons volgende project: rakefisk. We komen erop terug.
De hele kerstperiode duurt oorspronkelijk van 13 december (Lucia feest) tot en met 13 januari. Van Bjørn-Arne krijgen we als kerstcadeau onder meer een soppelime, de traditionele bezem die bij de deur hangt om de schoenen schoon te vegen. Veel hilariteit als wij vertellen dat zoiets bij ons roe heet en je die krijgt als je stout geweest bent…..

Het was een druk maar goed jaar waarin we veel voor elkaar hebben gekregen met als prachtige afsluiting al die mooie kalveren. Aan iedereen die geen kerstkaart heeft gekregen dan alsnog hier. En onze beste wensen natuurlijk! En wie weet tot ziens in de zomer?

Weblog 9: september 2008

Meet and greet, ach Joke…, een gevarieerde oogst en dank aan…

De zomer is voorbij.
Het is al weer september. De herfst is al volop begonnen.

Na een hectische zomer met veel activiteiten en bezoek van familie, vrienden en B&B gasten is er nu weer even tijd pas op de plaats te maken.

Meet en greet met Boy Winter en Elke Sommer.
Half mei zijn de koeien en de stier gekomen. We hebben gekozen voor een oud Noors koeienras waarvan er niet meer zoveel zijn in Noorwegen: Vestlands Fjordfe, sommige met hoorns, sommige zonder.
Jan is meteen begonnen met roepen en voeren om ze aan hem te laten wennen.
De buddeia’s( melkmeisjes van de zomerboerderij vroeger) hadden ieder hun eigen lokroep, soms zelfs zang, om de koeien naar de melkstal te roepen vanuit de bergen. Jan moet zijn lokroep nog vinden en roept koei koei en rammelt met de emmer. Als de koeien volgend jaar in de utmark staan, het bos, zal de roep niet ver genoeg dragen. Daarom fluit hij nu op zijn vingers met als gevolg dat de hele veestapel van alle kanten komt aangelopen ( paarden, katten, hond en kippen en de koeien natuurlijk)

In het begin bleven de koeien en de stier op een afstand staan kijken maar gaandeweg aten er steeds meer uit zijn hand.
De pikorde was al snel duidelijk. Opperbaas is Elke Sommer met als goede tweede Boy Winter, de stier.
Er was al meteen veel communicatie tussen de koeien van Rune en Bjørn-Arne op de aangrenzende weilanden en Boy. Er werd veel over en weer geloeid. Een aantal malen bleek Boy zelfs een doorgang gevonden te hebben door de sloot onder de draad met 4000 volt door. Soms ging hij met zijn eigen dames op stap, een aantal malen hielden de dames het voor gezien en ging Boy zelf op bezoek bij de andere koeiendames. Gelukkig stond er steeds genoeg draad tussen.
Jan slaagde er steeds in met veel geduld Boy weer naar huis terug te drijven. Iedereen hield zich op een veilige afstand, soms in de auto, achter de bomen of in de tractor, maar met Jan ging het rustig maar gestaag huiswaarts, zonder incidenten.
Nu in september worden ze met regelmaat verweid binnen de inmark (inclusief het berkenbosje) en het grasland waarvan al geoogst is.

3.Weide koeien
Alle draden zijn herhaaldelijk gecontroleerd en nu is er, denken we, geen mogelijkheid meer te ontsnappen. De koeien moeten kalven in oktober. Jan verbouwt de stal tot een loopstal die voldoet aan de eisen van Debio(de ecologische organisatie hier in Noorwegen)

Joke † juli 2008
Einde juli, als we druk bezig zijn met het hooien, komt Eivind op een morgen binnen met de mededeling dat er een kat op de weg ligt..Tautra is in huis en Joke heb ik de avond ervoor nog gezien om 23 uur want toen zat hij in de tuinstoel onder de boom.
Toch maar gaan kijken..
Het blijkt Joke te zijn die waarschijnlijk vroeg in de ochtend is aangereden door een auto. Waarschijnlijk op slag dood.
Hij ging altijd mee de post ophalen en stak de weg wel eens over om aan de overkant in het bos muizen te vangen. Dit was zijn laatste tocht.
We zijn erg verdrietig. Tautra blijft een aantal dagen buiten en loopt miauwend rond het huis. Hij lijkt op zoek. Hij komt alleen binnen om snel wat te eten.
Na een week hebben we bij Bjørk-Heidi een kitten opgehaald van dezelfde moeder en dezelfde vader, 6 weken oud . Het voelt wat ontrouw maar voor Tautra is het het beste, denken we.
De geschiedenis herhaalt zich weer want aanvankelijk wordt aangenomen dat het een zij is en ze krijgt de naam Heidi. Dochter Ilse constateert 2 maanden later dat het toch echt een kater is. De naam wordt veranderd in Han-Heidi( wat letterlijk vertaald hij- heidi betekent)
Na een korte gewenningsperiode kunnen Tautra en Han-Heidi het erg goed met elkaar vinden.
Joke begraven we onder de vogelkers waar hij zo graag in klom om de eksters te pesten.



Een rijke oogst van 2008
Dit voorjaar en deze zomer is er erg veel tijd gegaan in het oogsten van ingrediënten voor de delicatessen productie.
Een lijstje:
- berkensap, 60 liter getapt uit de bomen.

Verschillende recepturen zijn uitgeprobeerd om een witte wijn achtige drank te maken met toegevoegde ingrediënten als berkenblad, munt, moerasspirea, appel, verschillende gisstsoorten en type suikers. Een aantal recepturen heeft fantastisch uitgepakt. De appel bleek niet voldoende uitgegist. De kurken vonden we aan het andere eind van de kelder terug met de flessen leeg. Het rook wel erg lekker daardoor…

De bomen zijn weer dichtgemaakt voor het volgende voorjaar: Appellation controlée Gryteselv Fjellgård.

- jonge berkenknoppen, voor allerlei drankjes en als pikante vulling voor vis
- granskud, de uitlopende topjes van de fijnspar voor heerlijke siroop, pesto, gelei’s en ingrediënten voor speciale azijnen en olie.
- Jonge wilgenroosjes als asperge te eten
- wilgenroosjesbloemen voor de geitramssirup en geitramsgelei
- wilgenroosjes blad voor gefermenteerde thee
- paardebloemen, dit jaar voor de gelei.
- bloemen van de moerasspirea voor mjødurtsirup en mjødurtsuikers
- voor kruiden en theemelanges: duizendblad, heermoes, vrouwenmantel, boerenwormkruid, jeneverbes, herderstasje, bosbessenblad, frambozenblad, veel berkenblad, veel brandnetel, hop.
- Rabarber voor chutney’s en marmelades
- Een uitstekend aalbessenjaar, zelfs bij Eivind in de tuin geplukt
- Cantharel, eekhoorntjesbrood, parasolzwammen en schapenvoetjes.
- Rosenrot, de wortel – het Noorse equivalent voor Ginseng: als ingrediënt voor likeur, kruidenazijn en als opkikkertje.
- Wilde frambozen
- Moltes ( bergframbozen of ook wel cloudberry’s genaamd)
- Bosbessen en de variant Blokkebær
- Mega hoeveelheid Tyttebaer
- Lijsterbessen voor de gelei en wijn. Heel bijzonder van smaak.
- Kraaiheide of zoals dat hier heet: Krekling
- Veel forel en røye
Genoeg voorraad dus om deze winter te gaan produceren.
Een proefserie met wijnazijnen in combinaties van bloemen en bessen, kruiden en bessen is al gemaakt, compleet vormgegeven met het Gryteselv Fjellgard logo. Daarnaast verschillende soorten gelei’s, siropen, marmelades, theemixen en kruiden. Op de zomermarkt met veel lokale kleinschalige producenten is de eerste productie al verkocht.
De vitrine in de hal staat nu vol met de producten.

Jan heeft zijn oogst aan bomen laten zagen bij Eivind. Er is veel materiaal nodig voor het aanpassen van de stal, het verbouwen van de siloruimte en het gastenhuis.
Al het materiaal moet voor de winter naar binnen anders vinden we het niet meer terug onder de sneeuw.

De opdracht voor de Villmarksveien is afgerond.Al met al een uitdaging om voor dit klimaat te ontwerpen. De borden zien er prachtig uit. Een aantal zal nog voor de winter worden geplaatst. We maken nog een foto van een compleet geplaatst bord.


Hulp
Deze zomer is er veel bezoek geweest van familie, vrienden en B&B gasten. De handen zijn zo nu en dan flink uit de mouwen gestoken en dus daarvoor dank aan:

Wil voor de hulp bij het afrasteren en verzamelen van kachelhout
Anja voor het schoonmaken van de vissen en al die afwas toen de afwasmachine het begaf
Lambert voor het wieden van de tuin en het schoonmaken van de vissen
Simone voor het koken en het weer eens over koken hebben
Max voor het roeien van 4 luie volwassenen
Ilse en Robert voor het afrasteren, hout ruimen, wieden, koken, paarden bekappen, moltes plukken, internet installeren en wat niet al..
Rob en Herma voor de vogelverschrikker
Onze WWoofers uit Parijs, Ann en Béatrice: voor het over en over schilderen van een grijs huis tot een wit huis, het oogsten en sorteren van de wilgenroosbloemen, het verzamelen van de zaadknoppen van de zuring en niet te vergeten voor het schoonspuiten van de stallen.. Echte helden uit Parijs!

Joke en Andre voor het oogsten van de bosbessen waar we niet aan toekwamen en het verder verkennen van het gebied.

En natuurlijk de B&Bgasten die hebben genoten van de rust, de mooie omgeving en die we konden vertellen over en laten proeven van al dat heerlijks uit bos, meer en van berg.

De folder wordt in het Nederlands vertaald. Hier alvast de Noorse versie.

We hadden fantastisch weer deze zomer ( 24 uur licht per dag) dus was er ook tijd om te genieten van het weer, een oogstfeest, buiten eten met vrienden, zwemmen en een beetje werk.

De website is in de maak en zal binnenkort worden geplaatst.
Ook hier alvast een voorproefje.
Het weblog zal daar in worden opgenomen.